Το νεοελληνικό παροικιακό φαινόμενο είναι ένας από τους βασικούς παράγοντες για να κατανοηθούν πολλά σημαντικά προβλήματα της νεοελληνικής πραγματικότητας. Κι αυτό εύκολα μπορεί να το αντιληφτεί κανείς. Λόγου χάρη, φθάνει να θυμηθεί ότι στα μέσα του 18ου και στις αρχές του 19ου αιώνα, πάροικοι υπήρξαν εκείνοι που έπαιξαν πρωταρχικό ρόλο για την οργάνωση και την προετοιμασία της εθνικοαπελευθερωτικής αστικοδημοκρατικής επανάστασης του 1821. Αλλά, πραγματικά θα μέναμε στην επιφάνεια, στην πρώτη εντύπωση, αν θα σταματούσαμε σε τέτοιου είδους διαπιστώσεις. Γιατί δημιουργήθηκαν οι νεοελληνικές παροικίες; Ποιος υπήρξε ο λειτουργικός ρόλος τους, τόσο εκεί όπου υπήρχαν όσο και μέσα στη νεοελληνική κοινωνία;